close
مجتمع فنی تهران
سخاوت امام رضا(ع)

شمس هشتم

سخاوت از اصول اخلاقي كه در زندگي همه‌ي امامان فراوان ديده شده است جود و سخاوت است. سخاوت در مقابل بخل قرار دارد، يعني انسان از امكانات مادي…

امام رضا (ع) می فرمایند : بهترین بندگان خدا کسانی هستند که هر گاه نيكى كنند خوشحال شوند، و هرگاه بدى كنند آمرزش خواهند، و هر گاه عطا شوند شكر گزارند و هر گاه بلا بينند صبر كنند، و هر گاه خشم كنند درگذرند.
جستجوگر پیشرفته



سخاوت

از اصول اخلاقي كه در زندگي همه‌ي امامان فراوان ديده شده است جود و سخاوت است. سخاوت در مقابل بخل قرار دارد، يعني انسان از امكانات مادي و معنوي كه در اختيارش وجود دارد فقط خودش استفاده نكند بلكه با بخشش به ديگران قسمتي از مشكلات آنها را حل كند و ديگران را از نعمت‌هايي كه خداوند به او داده، چه نعمت مادي و چه نعمت‌هاي معنوي مانند علم برخوردار كند.(23)

سخاوت از «سخاء» گرفته شده است و «سخا النار و يسخوها»، يعني اين كه اگر خاكستر آتش را از آتش پاك كنيم، بهتر مي‌سوزد و روشنايي‌اش بيشتر مي‌شود،‌بنابراين تعريف سخاوت كه از همين ريشه است موجب روشنايي و گرم كردن كانون خانواده‌هاي بينوايان مي‌شود.(24)

شايد بهترين تعريف درباره سخاوت بيان امام رضا عليه السلام باشد كه فرمودند:

«السخي ياكل من طعام الناس لياكلوا من طعامه و البخيل لاياكل من طعام الناس لئلا ياكلوا من طعامه»؛ انسان سخاوتمند از غذاي ديگران مي‌خورد تا از غذاي او بخورند، ولي انسان بخيل از غذاي ديگران نمي‌خورد تا از غذاي او نخورند.»(25)

در بررسي سيره امام رضا عليه السلام ويژگي بذل و بخشش بسيار به چشم مي‌خورد. ايشان بسيار صدقه پنهاني مي‌دادند و اموال خويش را بين نيازمندان تقسيم مي‌نمودند. روايت شده كه ايشان يك سال تمام ثروت خود را در روز عرفه بين نيازمندان تقسيم كردند. فردي به ايشان گفت: اين گونه بخشش، ضرر است. حضرت فرمودند: اين گونه بخشش ضرر و زيان نيست بلكه غنيمت است، هرگز چيزي را كه به وسيله آن طلب اجر و كرامت مي‌كنيد، غرامت و ضرر به شما نياور.(26)

گزارش شده هر وقت سفره غذا را براي امام پهن مي‌كردند كاسه‌اي نزديك ايشان قرار مي‌دادند، ايشان از هر نوع غذا مقداري را برمي‌داشتند و در آن كاسه مي‌ريختند و دستور مي‌دادند آن را بين فقرا تقسيم كنند. بعداً مي‌فرمودند:

"فلا اقتحم العقبه(27)؛ باز هم به عقبه تكليف تن در نداد ."

و مي‌فرمودند: خداوند مي‌داند كه همه مردم قدرت اين را ندارند كه بنده آزاد كنند براي آنها راه ديگري قرار داده، و آن غذا دادن به فقرا است.(28)

شيوه امام عليه السلام در بخشش طوري بود كه حتي كسي كه مورد جود امام رضا عليه السلام قرار مي‌گرفت، ذره‌اي احساس شرمندگي نكند. نقل شده كه ايشان در مجلسي با ياران خود مشغول صحبت كردن بودند، جمعيت زيادي در آن مجلس حضور داشتند كه ناگهان مردي بلند قامت و گندمگون وارد مجلس شد و به حضرت سلام كرد و گفت: من مردي از دوستان پدران و نياكان شما هستم. از حج برمي‌گشتم كه خرجي خود را گم كردم، ‌اگر شما به من كمك نمائيد تا به وطنم برسم پولي كه شما به من مي‌دهي، از طرفتان صدقه خواهم داد. حضرت فرمودند: بنشين. بعد از مدتي كه جمعيت پراكنده شدند و جز عده‌ي كمي باقي نماندند امام به اتاقشان مي‌روند و بعد از مدت كمي بازگشتند و دستشان را از بالاي در بيرون آوردند و پرسيدند آن مرد كجاست؟ مرد جواب داد من در حضور شما هستم. ايشان فرمودند: اين دويست اشرفي را بگير و خرج كن، لزومي ندارد كه از طرف من صدقه بدهي از نزد من خارج شو تا ترا نبينم و تو نيز مرا نبيني. بعد از رفتن آن مرد، فردي كه در آنجا حضور داشت به امام رضا عليه السلام عرض كرد: شما نسبت به اين شخص احسان و بخشش نموديد. علت اين كه فرموديد تا شما او را نبينيد و او شما را نبيند چيست؟ ايشان فرمودند: از ترس اين كه مبادا شرمندگي در صورت او ببينم آيا از رسول خدا صلي الله عليه و آله) شنيده‌ايد كه فرمودند: حسنه مخفيانه با هزار حج برابر است.(29) اين عمل امام (عليه السلام) ما را متوجه مطلبي مي‌كند و آن اين كه اگر انسان وقتي چيزي به بينوايي يا سائلي مي‌دهد بخشش نيست بلكه شكر نعمتي است كه خداوند به او داده است. انسان تا موقعي كه حقوق واجبش را نپرداخته در خطر بزرگي قرار دارد بخشش امام به خاطر دوستي كردن با ديگران نيست بلكه به خاطر شكر كردن نعمت‌هاي خداوند است كه به ايشان داده است.

همچنين نقل شده است شخصي به حضرت علي ابن موسي الرضا عليه السلام گفت: به قدر جوانمردي خودتان به من عطا و بخشش كنيد. ايشان فرمودند: اين اندازه براي من مقدور نخواهد شد. او گفت: پس به اندازه مروت من عطا كن. حضرت فرمودند: اين مقدار ممكن مي‌شود پس از اين جريان به غلام خودشان دستور دادند تا مبلغ 200 اشرفي به او بدهند.(30)

علاوه بر نيازمندان، سخاوت امام رضا عليه السلام شامل حال شاعران و دوستداران تواضع امام رضا چنان زياد بود كه زماني كه براي آن حضرت غذا مي‌آوردند.

ايشان غلامان و خادمان و حتي دربان و نگهبان را بر سر سفره مي‌نشاندند و با آنها غذا مي‌خوردند. همچنين نقل شده زماني كه آن حضرت تنها مي‌شدند همه خادمان و غلامان خوشان را از كوچك و بزرگ جمع مي‌كردند و با آنان سخن مي‌گفتند و با آنها انس مي‌گرفتند به طوري كه غلامان آن حضرت هيچ ترسي از ارباب و مولاي خود نداشتند.(31)

تواضع امام به اندازه‌اي بود كه بعضي مواقع مردم ايشان را نمي‌شناختند و از افراد معمولي تمييز نمي‌دادند. نقل شده است كه روزي ايشان وارد حمامي مي‌شوند مردي آن جا بود كه ايشان را نمي‌شناخت به امام مي‌گويد بيا مرا مشت و مال بده. حضرت شروع به دست و پاي او كردند زماني كه ايشان را شناخت عذر خواهي كرد ولي امام او را دلداري دادند.(32)

ادب و تواضع امام رضا عليه السلام نسبت به ديگران به اندازه‌اي بود كه اگر فردي بر امام وارد مي‌شد ايشان به خاطر احترام گذاشتن به آن فرد از جايشان برمي‌خاستند و او را در مناسبت‌ترين مكان‌ها جا مي‌دادند.(33)

در روزي كه ايشان مسموم شدند و در آن روز به شهادت رسيدند بعد از اين كه نماز ظهر را خواندند به فردي كه نزديكشان بود فرمودند: مردم (منظور اهل خانواده كاركنان و خدمتگزارانشان بودند) غذا خورده‌اند؟ آن فرد جواب داد: آقاي من در چنين وضعيتي كسي مي‌تواند غذا بخورد؟ در اين لحظه كه امام عليه السلام متوجه مي‌شوند كسي غذا نخورده، مي‌نشينند و دستور آوردن سفره‌اي را مي‌دهند همه را سر سفره دعوت مي‌كنند و آنها را يكي يكي مورد محبت قرار مي‌دهند.

منبع : tebyan.net


:: امتیاز: نتیجه : 0 امتیاز توسط0 نفر مجموع امتیاز : 0

:: بازدید : 15
:: موضوعات: سیره ی زندگی امام ,
:: مطالب مرتبط: زهد و ساده زيستن امام رضا(ع) , عبادت امام رضا(ع) , رفتار امام رضا عليه السلام با مردم , رفتار امام رضا عليه السلام با خانواده , اخلاق اجتماعي امام رضا عليه السلام , صبر و مقاومت امام , اخلاق فردي امام رضا(ع) ,
:: برچسب ها: سخاوت امام رضا(ع) ,
اطلاعات پست
نویسنده : امیرحسین خدایاری
تاریخ : [دوشنبه 01 ارديبهشت 1393 ] [ 13:30]
نظرات
ارسال نظر برای این مطلب

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی
آخرین مطالب
پست ثابت تاریخ : چهارشنبه 28 اسفند 1392
انگیزه‏های مامون از ولایتعهدی امام رضا (علیه السلام) تاریخ : چهارشنبه 09 مهر 1393
دلم گرفته یا امام رضا(ع) تاریخ : سه شنبه 18 شهریور 1393
راه حاجت گرفتن از امام رضا (ع) تاریخ : شنبه 15 شهریور 1393
سخنان معصومین درباره امام رضا(علیه السلام) تاریخ : چهارشنبه 12 شهریور 1393
سخنان زیبای امام رضا علیه السلام تاریخ : پنجشنبه 06 شهریور 1393
در دارالشفا امام رضا چه میگذرد؟ تاریخ : دوشنبه 03 شهریور 1393
دلایل شهادت امام رضا(ع) تاریخ : شنبه 01 شهریور 1393
یاران ایرانی امام رضا علیه السلام تاریخ : دوشنبه 27 مرداد 1393
امامت امام رضا(ع) تاریخ : جمعه 24 مرداد 1393
سخنانی گرانبها از امام رضاعلیه السلام2(قسمت دوم) تاریخ : سه شنبه 21 مرداد 1393
سخنانی گرانبها از امام رضاعلیه السلام2(قسمت اول) تاریخ : شنبه 18 مرداد 1393
سخنانی گرانبها از امام رضاعلیه السلام1(قسمت ششم) تاریخ : چهارشنبه 15 مرداد 1393
سخنانی گرانبها از امام رضاعلیه السلام1(قسمت پنجم) تاریخ : یکشنبه 12 مرداد 1393
سخنانی گرانبها از امام رضاعلیه السلام1(قسمت چهارم) تاریخ : پنجشنبه 09 مرداد 1393
user خوش آمدید مهمان
progress عضو شوید

نام کاربری :
رمز عبور :

progress فراموشی رمز عبور ؟

progress عضویت سریع
نام کاربری :
رمز عبور :
تکرار رمز :
ایمیل :
نام اصلی :
کد امنیتی : * کد امنیتیبارگزاری مجدد
براي اطلاع از آپدیت شدن سایت در خبرنامه سایت عضو شويد تا جديدترين مطالب به ايميل شما ارسال شود.

به نظر شما وبلاگ شمس هشتم چگونه است؟




آمار مطالب آمار مطالب
تعدا کل مطالب تعدا کل مطالب : 98
تعدا کل نظرات تعدا کل نظرات : 9
آمار کاربران آمار کاربران
کاربران آنلاین کاربران آنلاین : 1
تعداد اعضا تعداد اعضا : 0

اعضای آنلاین اعضای آنلاین

آمار بازدید آمار بازدید
بازدید امروز بازدید امروز : 11
بازدید دیروز بازدید دیروز : 0
ورودی گوگل امروز ورودی گوگل امروز : 0
ورودی گوگل دیروز ورودی گوگل دیروز : 0
بازدید هفته بازدید هفته : 12
بازدید ماه بازدید ماه : 19
بازدید سال بازدید سال : 19
بازدید کلی بازدید کلی : 15,735

اطلاعات شما اطلاعات شما
آی پی آی پی : 54.205.13.200
مرورگر مرورگر :
سیستم عامل سیستم عامل :